ΤΠΣ ΔΗΜΟΥ ΛΕΥΚΑΔΑΣ - ΔΗΜΟΥ ΜΕΓΑΝΗΣΙΟΥ

Δημοτικές Ενότητες: ΔΕ ΑΠΟΛΛΩΝΙΩΝ,ΔΕ ΕΛΛΟΜΕΝΟΥ,ΔΕ ΚΑΛΑΜΟΥ,ΔΕ ΚΑΡΥΑΣ,ΔΕ ΚΑΣΤΟΥ,ΔΕ ΛΕΥΚΑΔΟΣ,ΔΕ ΜΕΓΑΝΗΣΙΟΥ,ΔΕ ΣΦΑΚΙΩΤΩΝ

Γραφικό Νησιωτικής Περιοχής
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ - ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΤΠΣ ΔΗΜΟΥ ΜΕΓΑΝΗΣΙΟΥ

Σύμφωνα με το προτεινόμενο ΕΧΠ για τον Τουρισμό το Μεγανήσι κατατάσσεται:
στις Αναπτυσσόμενες Περιοχές σύμφωνα με τους δείκτες κλίνες/έκταση και κλίνες ανά κάτοικο, με παροχή κινήτρων για την ανάπτυξη ειδικών μορφών τουρισμού και ειδικών τουριστικών υποδομών με περιορισμό της δημιουργίας νέων εγκαταστάσεων/χρήσεων μη συμβατών με την τουριστική δραστηριότητα (ιδίως βιομηχανικές/βιοτεχνικές εγκαταστάσεις, εγκαταστάσεις χονδρικού εμπορίου, κτίρια και γήπεδα αποθήκευσης, κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις) και
στα Nησιά της Ομάδας ΙΙ (Λοιπά κατοικημένα νησιά) με επιβολή ρύθμισης στην κατασκευή νέων καταλυμάτων κατηγοριών 3, 4 και 5 αστέρων, μέγιστης δυναμικότητας 100 κλινών.
Σύμφωνα με το ισχύον ΠΧΠ Ιονίων Νήσων (ΦΕΚ 16 ΑΑΠ/ 2019) το Μεγανήσι (εκτός των μικρών νησιών και βραχονησίδων) κατατάσσεται:
στις Περιοχές με περιθώρια ανάπτυξης ειδικού και εναλλακτικού τουρισμού και όχι του παραθαλάσσιου μαζικού τουρισμού. Οι κατευθύνσεις είναι ανάπτυξη σε τουρισμό υπαίθρου όπως αγροτοτουρισμός, περιηγητικές διαδρομές- πεζοπορία, αλιευτικός τουρισμός, αθλητικός τουρισμός με δραστηριότητες αναψυχής και περιπέτειας όπως πεζοπορία, τρέξιμο, κολύμβηση με εξοπλισμό, κωπηλασία, καταδύσεις κλπ., ποδηλατικός τουρισμός, θαλάσσιος τουρισμός όπως τουρισμός γιώτιγκ, θαλάσσιες και παράκτιες δραστηριότητες αναψυχής, καταδυτικός τουρισμός, πολιτιστικός τουρισμός, συνεδριακός τουρισμός.
Σύμφωνα με τις κατευθύνσεις του ΠΧΠ Ιονίων Νήσων απαιτούνται:
Χωροθέτηση υδατοδρομίου και ελικοδρομίου καθώς και
Υπογειοποίηση των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας εντός των περιοχών Natura.
Ως Δήμος με «διπλή νησιωτικότητα» και εντασσόμενος στα μικρά νησιά που συνορεύει με εκτεταμένη προστατευόμενη (Natura2000) θαλάσσια περιοχή απαιτείται η εφαρμογή των ισχυουσών διατάξεων για τη Θαλάσσια Χωροταξία.
Χωροθέτηση καταδυτικών πάρκων που περιλαμβάνουν τις θαλάσσιες ζώνες του δικτύου Natura 2000 και ειδικότερα τις περιοχές των λιβαδιών Ποσειδωνίας, όπως και τις ευρύτερες ζώνες εναλίων αρχαιοτήτων.
Να αναδειχθούν τα προτεινόμενα από το ΠΧΠ Ιονίων Νήσων Περιφερειακής αξίας Τοπία που προσδίδουν ιδιαίτερη ταυτότητα στο νησί όπως το αγροτικό που περιλαμβάνει κυρίως ελαιώνες, ξερολιθιές και αναβαθμίδες, οι ακτές και τα σπήλαια, τα ξωκλήσια, οι ανεμόμυλοι και οι φάροι καθώς και το θαλάσσιο τοπίο που περιλαμβάνει περιοχές με λιβάδια Ποσειδωνίας και να συμπεριληφθούν οι τρείς (3) υγροβιότοποι (Ελιά, Ακόνι, Γρίλια).
Ειδικά για τις ακτές η αποτροπή διάνοιξης νέων οδών πρόσβασης και οδών παράλληλων με την ακτογραμμή.
Να σημειωθεί ότι η προτεινόμενη θεσμοθέτηση ΠΟΤΑ στο νότιο τμήμα του νησιού έρχεται σε αντίθεση με την κατεύθυνση του ΠΧΠ, το οποίο προτείνει ΠΕΡΠΟ & ΠΟΑΠΔ μόνο για τα μεγάλα νησιά.
Σε σχέση το ΣΧΟΟΑΠ του Δήμου Μεγανησίου Β1 Στάδιο (Πρόταση) και με την πρόταση του Δήμου για το υπό εκπόνηση ΤΠΣ:
Απαιτείται καθορισμός & εξειδίκευση των ορίων των περιοχών ΠΕΠΔ που προτείνονται στο βορειοανατολικό τμήμα του νησιού καθώς και η δυνατότητα επέκτασης αυτών και στο νοτιοανατολικό παράκτιο μέτωπο.
Χωροθέτηση Σταθμού Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων και Βιολογικού Καθαρισμού.
Κατασκευή κεντρικής ΕΕΛ για τους τρείς οικισμούς και για την αντιμετώπιση των οξυμένων προβλημάτων στο θαλάσσιο περιβάλλον και τον παράκτιο χώρο από την ανεξέλεγκτη απορροή υγρών λυμάτων κατά προτεραιότητα στους παραθαλάσσιους οικισμούς, στις παράκτιες περιοχές και στις λιμενικές υποδομές.
Οριοθέτηση των ρεμάτων και καθορισμός ελάχιστης απόστασης από την οριογραμμή.
Εκπόνηση ειδικής αρχιτεκτονικής μελέτης από την οποία θα προκύψουν συγκεκριμένοι και εστιασμένοι στον χαρακτήρα των οικισμών περιορισμοί και μορφολογικά στοιχεία για την δόμηση στο σύνολο του Δήμου. Δίνεται άλλωστε κατεύθυνση από το ΠΧΠ Ιονίων Νήσων για την προσαρμογή της τυπολογίας των καταλυμάτων (μορφολογικοί περιορισμοί, δυναμικότητα, κατηγορίες) και άλλων σχετικών με τον τουρισμό υποδομών σύμφωνα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της περιοχής και των ειδικών - εναλλακτικών μορφών τουρισμού που υποστηρίζουν.
Για το θέμα των υπόσκαφων έχουν γίνει προσφυγές στο ΣτΕ και εκκρεμούν αποφάσεις.
Πρέπει όμως άμεσα (και με ευθύνη του Δήμου επειδή πρόκειται για καταφανέστατη υποβάθμιση του περιβάλλοντος) να αντιμετωπισθεί το θέμα του ανώτατου ύψους των κτισμάτων στις εκτός σχεδίου περιοχές στις περιπτώσεις που αυτό υπερβαίνει τον υδροκρίτη – κορυφογραμμή (απαγόρευση παρ. 2 άρθρ. 32 Ν. 4759/2020).
Είναι σκόπιμη η κατασκευή Ελικοδρομίου, στο Μεγανήσι, για την εξυπηρέτηση της αεροδιακομιδής επειγόντων περιστατικών, αλλά και για την εξυπηρέτηση πυροσβεστικών αναγκών.
Μελέτη σκοπιμότητας - βιωσιμότητας και πιλοτικής λειτουργίας της ακτοπλοϊκής σύνδεσης Μεγανησίου με την Αιτωλοακαρνανία.
Μελέτη παρακολούθησης ρυπαντικού φορτίου στους όρμους και στις παραλίες του νησιού και κυρίως στο λιμάνι του Βαθέως, του Σπαρτοχωρίου και του Αθερινού.
Ανάπτυξης άξονα πεζόδρομου – ποδηλατόδρομου (ιδιαίτερα στις παράκτιες περιοχές Natura 2000) και εναλλακτικού τρόπου σύνδεσης των οικισμών με τις παραλίες και τους χώρους ελλιμενισμού σκαφών.
Πρέπει να διευκρινισθεί από τους μελετητές, σχετικά με το περιοριστικό πλαίσιο που προτείνεται, αν ισχύουν οι παρακάτω ανισότητες:
Για τα Σενάρια Ανάπτυξης:
ΣΤ > ΣΗΠ > ΣΔΠ
Για τις Χρήσεις Γης (ΠΕΧ):
ΠΕΧ3 < ΠΕΧ2 < ΠΕΧ Παράκτιων Ζωνών < ΠΕΧ Αγροτική Γή
Να σημειωθεί ότι το σενάριο 2 είναι σχεδόν ταυτόσημο με το σενάριο 3 με 2 σημειακές διαφορές νότια του Βαθιού όπου αντί για την Γεωργική Γή προτείνεται ΠΕΧ2.
Με το Σενάριο 2 (Ήπιας Ανάπτυξης) θεωρώ ότι καταδικάζεται το δυτικό παράκτιο τμήμα του Μεγανησίου (τουλάχιστον από την εκκλησία του Αι Γιάννη και βορειότερα) στους περιορισμούς που θα επιβληθούν στην χρήση της Γεωργικής Γης, ενώ πρόκειται για περιοχή απομακρυσμένη από τους οικισμούς, με δύσκολη πρόσβαση και δύσκολο ανάγλυφο για γεωργική εκμετάλλευση, ενώ μπορεί να ενισχύσει το Σενάριο 2 και την ισόρροπη ανάπτυξη του νησιού.
Απαιτείται σαφής και κατανοητή διευκρίνηση:
1) Γιατί ενώ προτείνεται ΠΕΧ2 γύρω από τον οικισμό Σπαρτοχώρι και στο βορειοανατολικό τμήμα του οικισμού Βαθύ ταυτόχρονα προτείνεται ΠΕΧ3 στο νοτιοδυτικό τμήμα του οικισμού Κατωμέρι?
2) Αν ο καθορισμός χρήσεων γης και όρων δόμησης που θα γίνει στην επόμενη φάση, θα αφορά και τις περιοχές Natura?

Γενική Παρατήρηση:
Το μικρό Μεγανήσι το έτος 2010 ήταν μεταξύ του περίπου 5% των 910 Καποδιστριακών Δήμων πανελλαδικά που με δικές του δαπάνες εκπονούσε ΣΧΟΟΑΠ με εγκεκριμένη την Α΄Φάση, δηλαδή την ανάλυση αντίστοιχων σεναρίων και την εισήγηση του προτεινόμενου δηλαδή την φάση που είμαστε σήμερα.
Με όλο τον σεβασμό και την εκτίμηση στη δουλειά των μελετητών απαιτούνταν περισσότερη προσοχή και σημασία στο Μεγανήσι, έχοντας σαν μέτρο σύγκρισης και το ΣΧΟΟΑΠ Α’ Φάση του 2010 αλλά και την Β1 Φάση του 2016 όπου έχουν ανακοινωθεί ρυθμίσεις και ποσοτικά στοιχεία όρων δόμησης.
Αυτό που τότε έγινε σε 6 χρόνια καλούμαστε σήμερα να το κάνουμε σε 6 μήνες.

Προκαλεί επίσης εντύπωση πως ενώ στην αναφερόμενη στην μελέτη περιοχή Τουρισμού και Αναψυχής στην περιοχή ΒΑ του νησιού που υπάρχει προέγκριση ΕΣΧΑΣΕ, μεταξύ άλλων προβλέπεται boutique hotel 150 κλινών, το υπό θεσμοθέτηση ΕΧΠ Τουρισμού για τα νησιά σαν το Μεγανήσι προβλέπει μέγιστη δυναμικότητα 100 κλίνες.
Βέβαια στο άρθρ. 8 του ν. 4447/2026 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει προβλέπεται:
Τα Ε.Π.Σ. εντάσσονται στο ίδιο επίπεδο σχεδιασμού με τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΤΠΣ) και μπορούν να περιλαμβάνουν ρυθμίσεις για όλα τα θέματα που ρυθμίζονται από ΤΠΣ και να τροποποιούν τις ρυθμίσεις των εγκεκριμένων ΤΠΣ.

Ένα πιθανό ενδεχόμενο είναι εφόσον θεωρείται το μεγαλύτερο τμήμα του Μεγανησίου Γεωργική Γή που λόγω του αναγλύφου (μεγάλες κλίσεις) και των δύσκολων προσβάσεων αλλά και της μη ύπαρξης κάποιας ιδιαίτερης πικοιλίας είναι δύσκολο να υπάρξει η ζητούμενη βιώσιμη ανάπτυξη και έτσι να αφεθεί το πεδίο ελεύθερο στα ΕΠΣ που θα εγκρίνουν μεγάλοι επενδυτές τροποποιώντας τις ρυθμίσεις για τις οποίες υπάρχει η σημερινή αγωνία να θεσμοθετηθούν.