ΤΠΣ ΔΗΜΟΥ ΠΑΤΜΟΥ - ΔΗΜΟΥ ΛΕΙΨΩΝ - ΔΗΜΟΥ ΛΕΡΟΥ - ΔΗΜΟΥ ΑΓΑΘΟΝΗΣΙΟΥ - ΔΗΜΟΥ ΚΑΛΥΜΝΙΩΝ

ΤΠΣ ΠΑΤΜΟΥ

Στην παρουσίαση που έγινε στην Πάτμο από το μελετητικό γραφείο για το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο(ΤΠΣ)έγινε σαφές ότι δυστυχώς σε γενικές γραμμές έχει υπερισχύσει η άποψη ότι η Πάτμος χρειάζεται «προστασία».
Η προστασία εννοείται αποκλειστικά και μόνον ως προστασία του λεγόμενου «περιβάλλοντος» το οποίο πάλι εννοείται μόνο ως φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον.
Το κοινωνικό περιβάλλον δηλαδή οι κάτοικοι, η οικονομία και τα δικαιώματα της τοπικής κοινωνίας για έναν απρόσκοπτο σύγχρονο βίο δεν φαίνεται να θεωρούνται ως χρήζοντα και εκείνα κάποιας «προστασίας».
Αντίθετα ο προγραμματισμός και η θεσμοθέτηση λύσεων οι οποίες θα προωθούν την ανάπτυξη της οικονομίας και την προκοπή των κατοίκων και ιδιοκτητών των οικοπέδων και χωραφιών του νησιού θεωρούνται ως εχθρικές ενέργειες προς το φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον το οποίο αποκτά μεταφυσικές διαστάσεις αφού πλέον θεωρείται «ιερό».
Προς επίτευξη αυτού του ιερού πλέον σκοπού χρησιμοποιούνται όροι όπως «άναρχη δόμηση» ο οποίος ιδιαίτερα στην Πάτμο δεν έχει καμία, μα καμία σχέση με την πραγματικότητα.

ΕΚΤΟΣ ΣΧΕΔΙΟΥ
Αντιθέτως εδώ και 25 συναπτά έτη η Πάτμος διέπεται ως προς την εκτός σχεδίου δόμηση από συγκεκριμένο Προεδρικό Διάταγμα θεσμοθέτησης Ζωνών Οικιστικού Ελέγχου(ΖΟΕ) - 621Δ´/1-8-2001 το οποίο έχει εγκριθεί και από το ΣτΕ - το οποίο εδώ και μερικά χρόνια πρωτοστατεί σε μία ιδιότυπη «τζιχάντ» εναντίον κάθε δόμησης (εντός και εκτός σχεδίου) μετερχόμενο κάθε μέσου όπως η απόφαση ΣτΕ 176/2023 η οποία αποτελεί αναίσχυντη διαστρέβλωση του Προεδρικού Διατάγματος 270Δ´/ 31-5-1985. (Αναρτώ πιο κάτω παλαιότερη λεπτομερή μου ανάλυση του θέματος)
Οι ΖΟΕ Πάτμου λοιπόν από το 2001 έχουν περιορίσει την εκτός σχεδίου δόμηση (σε υπερβολικό κατά τη γνώμη μου βαθμό) αφού έχουν θεσμοθετήσει:
α)συχνά μεγάλες αρτιότητες (8 και 10 στρεμμάτων αντί των 4 στρεμμάτων που είναι ο γενικός κανόνας στα εκτός σχεδίου νομοθετήματα)
β) συχνά πολύ περιορισμένες δυνατότητες δόμησης (50μ2, 120μ2, 150μ2 αντί του γενικού κανόνα των 200μ2).
Καμιά λοιπόν «άναρχη δόμηση» δεν χαρακτηρίζει την Πάτμο.
Συνεπώς περαιτέρω «προστασία» στην εκτός σχεδίου δόμηση της Πάτμου στα πλαίσια του ΤΠΣ προτείνεται μόνο από θιασώτες της «τζιχάντ» που προανέφερα και που ισοδυναμεί με κήρυξη του μισού τουλάχιστον νησιού ως αδόμητου. Κάτι τέτοιο μπορούσε να δικαιολογηθεί μόνο εάν ασπαστούμε - τελεσίδικα πιά -κάποιο πολεοδομικό Κοράνι που εάν πραγματικά θελήσει να είναι πιστό στις υστερικές σούρες του θα πρέπει να προβλέψει και εκτεταμένες κατεδαφίσεις σχεδόν όλων όσων έχουν χτιστεί τα τελευταία 20 χρόνια αφού, αποτελούν «οπτική ρύπανση» όπως στηλιτεύει ένας τελευταίος περιβαλλοντόπληκτος νεολογισμός.
Αντίθετα νομίζω ότι αν κάτι χρειάζονται οι ΖΟΕ είναι λιγότερους περιορισμούς:

ΠΡΟΤΑΣΗ Α

1) Να επιτραπεί η κατοικία σε όλες τις ζώνες Δ του νησιού - και όχι μόνο σε αυτές που επιτρέπεται τώρα. Η απαγόρευση της κατοικίας η οποία υποτίθεται έγινε για την προστασία γεωργικής γης στέφτηκε με απόλυτη αποτυχία. Άφησε - για παράδειγμα- μεγάλες εκτάσεις όπως στον Κάμπο να μετατραπούν σε χέρσα χωράφια αφού με το στανιό δεν δημιουργείς ούτε αγρότες, ούτε γεωργία. Να όμως που δίπλα στον Κάμπο η Δ ζώνη της Βαγιάς όπου επιτρέπεται η κατοικία έχει γίνει καταπράσινη!! Γιατί; Διότι κάποιοι αγόρασαν αγροτεμάχια, έχτισαν ένα σπίτι 150μ2 και φύτεψαν δέντρα ή και καλλιέργησαν οπωροκηπευτικά.
Η δυνατότητα δόμησης μόνιμης ή και παραθεριστικής κατοικίας βοηθάει το φυσικό περιβάλλον!

2) Να αυξηθεί η δυνατότητα δόμησης στις Δ ζώνες από 150μ2 σε 180μ2. Οι σημερινές ανάγκες για μία κατοικία (μόνιμη ή παραθεριστική)δικαιολογούν μία τέτοια μικρή αύξηση.

3) Να αυξηθεί η δυνατότητα δόμησης στις Γ ζώνες από 120μ2 σε 150μ2 για τους ίδιους λόγους αλλά και διότι η αρτιότητα στις Γ ζώνες προϋποθέτει σε νέες κατατμήσεις 10 ολόκληρα στρέμματα.

ΕΝΤΟΣ ΣΧΕΔΙΟΥ/ΟΙΚΙΣΜΟΙ

Απ’ ότι φαίνεται το ΤΠΣ οδηγείται σε απολύτως αδιέξοδες λύσεις αφού σκοπεύει να θεσμοθέτησει σε ότι αφορά στους οικισμούς σύμφωνα με αεροφωτογραφίες του 1983 και όσα κτίρια υπάρχουν και διακρίνονται μέχρι τότε. Δηλαδή ότι έχει χτιστεί σε οικιστικές περιοχές από το 1983 μέχρι σήμερα θα αγνοηθεί.!!
Άλλο ένα παράδειγμα προσκόλλησης σε πολεοδομικά Κοράνια τα οποία δεν θέλουν με κανέναν τρόπο να αναγνωρίσουν μία πραγματικότητα η οποία έχει γεννηθεί από τις ανάγκες των ανθρώπων που ζουν στο συγκεκριμένο νησί.
Πριν προχωρήσω σε κάποιες συγκεκριμένες προτάσεις οφείλω να περιγράψω μία πραγματικότητα η οποία δεν ισχύει μόνο στην Πάτμο αλλά και σε άλλα νησιά εάν όχι σε ολόκληρη την επικράτεια:
Συγκεκριμένα την πραγματικότητα των λεγόμενων παραδοσιακών οικισμών οι οποίοι από τη φύση τους δεν μπορούν να υπηρετήσουν τις ανάγκες σημερινών κατοίκων του νησιού. Μεσαιωνικοί οικισμοί, με στενούς δρόμους, προσπελάσιμους μόνο από μηχανάκια, συχνά σε απότομες πλαγιές λόφων όπου μόνο σκαλοπάτια δίνουν πρόσβαση σε μικρά φτωχικά σπιτάκια άλλων εποχών.
Κοντολογίς ένα παρελθόν το οποίο οι θιασώτες πολεοδομικών Κορανίων όχι μόνον απαιτούν να διατηρηθεί ως ΜΝΗΜΕΙΟΝ αλλά και να αναπαράγεται εσαεί ώστε ποτέ να μην μπορέσουν οι άμοιροι κάτοικοι του νησιού να βιώσουν τις ελευθερίες και τα δικαιώματα που έχουν κατακτηθεί σε σύγχρονες ανοικτές κοινωνίες.
Το νησί χρειάζεται ένα ΤΠΣ το οποίο δεν θα καταδικάζει τους κατοίκους σε μία μόνιμα ανάπηρη, μίζερη ζωή φυλακισμένων σε ανήλιαγα κρατητήρια που βαφτίστηκαν «παράδοση».
Για να επιτευχθεί ένας τέτοιος σκοπός θα χρειαστεί το ΤΠΣ να ανοίξει περπατησιά και να διαβεί τον Ρουβίκωνα της μονοσήμαντης προσκόλλησης στο περίφημο άρθρο 24 του Συντάγματος όπου , όλως περιέργως, η μόνη παράγραφος της οποίας γίνεται επίκληση είναι η παράγραφος 1 που περιγράφει την υποχρέωση «προστασίας του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος».
Ας ανακαλυφθεί λοιπόν ΚΑΙ η παράγραφος 2 του ίδιου άρθρου 24 όπου προβλέπεται «η χωροταξική αναδιάρθρωση της χώρας, η διαμόρφωση, η ανάπτυξη, η πολεοδόμηση και η επέκταση των πόλεων και των οικιστικών γενικά περιοχών με σκοπό να εξυπηρετείται η λειτουργικότητα και η ανάπτυξη των οικισμών και να εξασφαλίζονται οι καλύτεροι δυνατοί όροι διαβίωσης.»
Ας ανακαλυφθεί επίσης το άρθρο 106 του Συντάγματος που προβλέπει ότι «για την εδραίωση της κοινωνικής ειρήνης και την προστασία του γενικού συμφέροντος το Κράτος προγραμματίζει και συντονίζει την οικονομική δραστηριότητα στην Χώρα επιδιώκοντας να εξασφαλίσει την οικονομική ανάπτυξη…και την προαγωγή ιδίως της οικονομίας των ορεινών, νησιωτικών και παραμεθόριων περιοχών».
Ιδού λοιπόν μερικά παραδείγματα ανάπτυξης ώστε να «εξασφαλίζονται οι καλύτεροι δυνατοί όροι διαβίωσης».

ΠΡΟΤΑΣΗ Β

1) Στο Καστέλι Σκάλας υπάρχει η πρώην αρχαιολογική ζώνη Α1 η οποία καταργήθηκε ως αρχαιολογική ζώνη (Απόφαση 80695/21-7-2025 ΦΕΚ 560Δ´/28-7-2025).
Ας προβλεφθεί τώρα ως ζώνη προς πολεοδόμηση ή ας προσαρτηθεί στην εντός οικισμού περιοχή.

2) Ας προβλεφθούν περιοχές του νησιού οι οποίες θα μπορούν να πολεοδομηθούν. Προτείνω περιοχές ιδιοκτησίας του Δήμου Πάτμου όπου θα μπορέσει ο Δήμος να ξεδιπλώσει προγράμματα κοινωνικής ή παραθεριστικής κατοικίας με ιδιαίτερη έμφαση στην πρώτη αφού είναι απολύτως γνωστό σε όσους ζουν στην Πάτμο το τεράστιο πρόβλημα εύρεσης κατοικίας που αντιμετωπίζουν τόσο οι μόνιμοι κάτοικοι- δημότες του νησιού όσο και όσοι εργάζονται σε οικονομικές δραστηριότητες αλλά και όσοι υπηρετούν κρατικές δομές (γιατροί, δάσκαλοι, αστυνομικοί). Ενδεικτικά αναφέρω:

α) Στην περιοχή Αγριολιβάδι τα ακόλουθα ΚΑΕΚ:
1. 100600-723004 (174 στρέμματα)
2. 100600-723005 (11 στρέμματα)
3. 100600-723006 (27 στρέμματα)
4. 100600-721020 (125 στρέμματα)
5. 100600-722065 (210 στρέμματα)

β) Στην περιοχή Κάμπος τα ακόλουθα ΚΑΕΚ:
1. 100600-703004 (575 στρέμματα)
2. 100600-802034 (57 στρέμματα ) (σημείωσις: στην περιοχή Κάμπου οι ΖΟΕ Πάτμου προβλέπουν δυνατότητα πολεοδόμησης - ίδε άρθρο 13)

γ) Στην περιοχή Βαγιά Γερανός το ακόλουθο ΚΑΕΚ:
1. 100600-818044 (71 στρέμματα )

δ) Στην περιοχή Φράγμα - Λιβάδι Γερανού το ακόλουθο ΚΑΕΚ:
1. 100600-810025 (2.300 στρέμματα)

Σημείωσις 1
Προφανώς εδώ δεν προτείνεται να πολεοδομηθούν ολόκληρες οι προαναφερθείσες τεράστιες εκτάσεις. Απλώς σημειώνονται οι γενικές περιοχές μέσα στις οποίες μετά από συγκεκριμένες μελέτες θα μπορούσαν να υλοποιηθούν οικιστικά προγράμματα που στόχο θα έχουν να ικανοποιηθούν οι προαναφερθέντες σκοποί που προβλέπονται στο Σύνταγμα: «να εξασφαλίζονται οι καλύτεροι δυνατοί όροι διαβίωσης» και «η προαγωγή ιδίως της οικονομίας των ορεινών, νησιωτικών και παραμεθόριων περιοχών».

Σημείωσις 2
Όσον αφορά στην αναφορά δ) στο ΚΑΕΚ 2.300(!) στρεμμάτων στο βόρειο κομμάτι του νησιού και για να απαντήσω προκαταβολικά στις οιμωγές όσων οραματίζονται το απόλυτο αδόμητο ας υπογραμμιστούν τα εξής:
1. Στην περιοχή αυτή καταλήγει ο πιο σύγχρονος αυτοκινητόδρομος της Πάτμου - φαρδύτατος και με προστατευτικές μπάρες σε πολλά σημεία του. Γιατί άραγε κατασκευάστηκε εάν όχι για να εξυπηρετήσει κάποια μελλοντική ανάπτυξη; Ή μήπως κατασκευάστηκε για να θαυμάζουν το «αγροτικό τοπίο» με τα SUV τους οι κατά τα λοιπά θιασώτες της «παράδοσης» στην οποία μας θέλουν - τους υπόλοιπους- καβάλα σε γαϊδουράκια να μεταφέρουμε ανύπαρκτα προϊόντα μιας ανύπαρκτης αγροτικής παραγωγής;
2. Προτείνω βέβαια όχι την πολεοδόμηση 2300 στρεμμάτων αλλά μία έκταση που θα μπορούσε να οριοθετηθεί κατά μήκος των τελευταίων 700μ του προαναφερθέντος δρόμου και σε βάθος περίπου 200μ (δηλαδή 140 στρέμματα) με αρτιότητα 2 στρεμμάτων και δόμηση περίπου 200μ2. Το συγκεκριμένο σημείο έχει πολύ καλό προσανατολισμό και πολύ όμορφη θέα προς το Λιβάδι Γερανού και την απαραίτητη κλίση εδάφους ώστε όλα τα μελλοντικά οικοδομήματα να πληρούν τους καλύτερους δυνατούς όρους διαβίωσης.
3. Τέλος με αφορμή το συγκεκριμένο παράδειγμα θα ήθελα να υπογραμμίσω μία πραγματικότητα που ισχύει γενικότερα στην Πάτμο αλλά σίγουρα και στην υπόλοιπη νησιωτική Ελλάδα. Ο προσεκτικός παρατηρητής στην συγκεκριμένη προτεινόμενη θέση θα δει ότι σχεδόν σε όλη την περιοχή, ακόμα και στα ψηλότερα σημεία των λόφων διακρίνονται ακόμα και σήμερα τα ίχνη ξερολιθιών που συγκρατούσαν -το πάλαι ποτέ- κάθε σπιθαμή καλλιεργήσιμης γης.
Όμως αυτή η αγροτική παραγωγή και συνακόλουθα ένας τέτοιος αγροτικός βίος έχει πλέον χαθεί εδώ και αιώνες. Γι’ αυτό και φερ’ειπείν οι ΖΟΕ οι οποίες θεσμοθετήθηκαν το 2001 δείχνουν να βρίσκονται κυριολεκτικά εκτός πραγματικότητας όταν οι περιοχές Ζώνης Ζ - οι οποίες αποτελούν το συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος του νησιού- χαρακτηρίζονται ως «Προστασία αγροτικού τοπίου».
Δεν θα έπρεπε άραγε το ΤΠΣ να προσπαθήσει να ανατρέψει αυτήν την αυτιστική καθήλωση της Ελληνικής Πολιτείας και κοινωνίας σε ένα μακρινό παρελθόν το οποίο εγγυάται μόνο προσκόμματα και εμπόδια στην ανάπτυξη ενός σύγχρονου, υγιούς ελληνικού βίου;

Δημήτρης Κωνσταντινίδης
Αρχιτέκτων

Άρθρο Δημήτρη Κωνσταντινίδη : ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΣτΕ ΟΛΟΜ. 176/2023
Ο υπογράφων το κείμενο που ακολουθεί είμαι ο αρχιτέκτονας που εξέδωσε την τελευταία αναθεώρηση το 2015 της αρχικής οικοδομικής αδείας του 2006 για ακίνητο στην Πάτμο ιδιοκτησίας Βρετανού εργοδότη μου, την οποία ακύρωσε η απόφαση 176/2023 του ΣτΕ.
Πολύς λόγος έχει ήδη γίνει για τις καταστροφικές ή ευεργετικές (για κάποιους λίγους) επιπτώσεις της απόφασης 176/2023 της ολομελείας του ΣτΕ στην κοινωνία, την οικονομία, την χωροταξία και την ασφάλεια δικαίου.
Κανείς όμως μέχρι στιγμής δεν έχει ασχοληθεί με την δομή αυτής καθαυτής της απόφασης. Με τι λογικά και νομικά υλικά έχει «μαγειρευθεί» ούτως ειπείν;
Κατανοητή αυτή η απουσία κριτικής ανάλυσης αφού, δυστυχώς, οι αποφάσεις ΣτΕ (και μάλιστα της ολομελείας του) αποτελούν τρόπον τινά ιερές εντολές στις οποίες οφείλουμε αδιαμαρτύρητη υποταγή.
-Τι θα λέγαμε όμως εάν ένα δικαστήριο καταδίκαζε κάποιον σε θάνατο με ένα σκεπτικό το οποίο αποτελούνταν από ψευδή στοιχεία, διαστρέβλωση γεγονότων- νόμων, ηθελημένη απόκρυψη άλλων γεγονότων-νόμων;
-Έγραψα θάνατο; Ναι, διότι η απόφαση 176/2023 έχει σαν στόχο τον ξαφνικό θάνατο της εκτός σχεδίου δόμησης και σαν αποτέλεσμα τον ξαφνικό οικονομικό θάνατο της περιουσίας εκατοντάδων χιλιάδων ιδιοκτητών ανά την επικράτεια.
Ζυγίζοντας τα λόγια μου, ισχυρίζομαι ότι, δυστυχώς, η απόφαση 176/2023 είναι ένας απαράδεκτος συνδυασμός:
Α) ηθελημένης διαστρέβλωσης και παρανάγνωσης του Πρ. Δ/γματος 24/31-5-1985 (ΦΕΚ 270 Δ’),
Β) αυθαίρετης ερμηνείας των προθέσεων του νομοθέτη του νόμου 3212/31-12-2003 Άρθρο 10 παρ.1 (ΦΕΚ 308Α’) και
Γ) ακόμη χειρότερα, συνειδητή απόκρυψη-εξαφάνιση του άρθρου 23 παρ.3 του ίδιου νόμου 3212/31- 12-2003 (ΦΕΚ 308Α’).
Εξηγούμαι:
Α) Τι λέει το Πρ. Δ/γμα του 1985;
«α. Ελάχιστο εμβαδόν γηπέδου 4.000μ2
β. για γήπεδα που έχουν πρόσωπο σε Διεθνείς, Εθνικές, Δημοτικές και κοινοτικές ως και εγκαταλειμμένα τμήματά τους και σιδηροδρομικές γραμμές απαιτούνται:
Ελάχιστο πρόσωπο 45μ.
Ελάχιστο βάθος 50μ.
Ελάχιστο εμβαδόν 4.000μ2»
Πρόκειται για μια απολύτως λογική διάκριση μεταξύ μη παρόδιων γηπέδων (α’) και παρόδιων γηπέδων (β’).

Τι ισχυρίζεται όμως η 176/2023;
«Η εν λόγω διάταξη του άρθρου 1 παρ.1 του π.δ. όριζε στην περίπτωση α’ απλώς το ελάχιστον εμβαδόν (4.000τ.μ.) για την κατά τον κανόνα δόμηση των εκτός σχεδίου ακινήτων, ενώ ρύθμιζε συνολικά το ζήτημα των προϋποθέσεων αυτής στην επόμενη περίπτωση β’»
Πρόκειται, δυστυχώς, για μία ηθελημένη διαστρέβλωση-παρανάγνωση δύο διαφορετικών περιπτώσεων (α’ και β’) που αποδεικνύεται εύκολα εάν σημειώσουμε τα εξής:
1.το β’ αφορά αποκλειστικά σε γήπεδα «που έχουν πρόσωπο», δηλαδή αυτά τα οποία έχουν ήδη πρόσωπο.
Δεν πρόκειται για θεσμοθέτηση προϋπόθεσης προσώπου, αλλά για θεσμοθέτηση προϋποθέσεων όσων έχουν ήδη πρόσωπο.
2. Λέει η απόφαση 176/2023 «…όριζε στην περίπτωση α’ απλώς το ελάχιστον εμβαδόν (4.000τ.μ.)…»
-Τότε γιατί στο β’ επαναλαμβάνει την προϋπόθεση «Ελάχιστο εμβαδόν 4.000τ.μ.»;
-Προφανώς γιατί το β’ θεσμοθετεί ξεχωριστές προϋποθέσεις για τα γήπεδα «που έχουν (ήδη) πρόσωπο».
3. Το β’ δεν θεσμοθετεί την προϋπόθεση προσώπου αλλά συγκεκριμένο μήκος προσώπου 45μ. (Υπενθυμίζω!: σε όσα έχουν ήδη πρόσωπο σε δρόμο). Η 176/2023 όχι τυχαία, δεν αναφέρεται στο συγκεκριμένο μήκος των 45μ. Αυτό διότι γνωρίζει πολύ καλά ότι η μόνη πραγματική θεσμοθετημένη προϋπόθεση προσώπου εν γένει στα εκτός σχεδίου γήπεδα «έρχεται» το 2003 και έχει και συγκεκριμένο μήκος 25μ. Ούτε αυτό το μήκος, όχι τυχαία, αναφέρεται στην 176/2023 για τον ευνόητο λόγο ότι αποτελεί άλλη μία απόδειξη ότι το α’ και β’ είναι δύο διακριτές περιπτώσεις, όπως θα αποδειχθεί ακόμη καλύτερα και πιο κάτω.
Β) Τι λέει ο νόμος 3212/31-12-2003 (ΦΕΚ 308 Α’) Άρθρο 10, παρ. 1;
«Η περίπτωση α’ της παραγράφου 1 του άρθρου 1 του από 24/31-5-1985 Πρ.Δ/τος (ΦΕΚ 270Δ’) αντικαθίσταται ως εξής:
α. Ελάχιστον εμβαδόν γηπέδου 4.000μ2 και πρόσωπο σε κοινόχρηστο δρόμο 25 μέτρα»
-Τι μας λέει η 176/2023;
«Ως εκ τούτου ο νομοθέτης, προς αποφυγήν παρερμηνείας και καταστρατηγήσεων, με το άρθρο 10 παρ.1 του ν.3212/2003 όρισε κατά τροποποίηση της ανωτέρω περίπτωσης α’ ελάχιστο μήκος προσώπου των γηπέδων επί του κοινοχρήστου χώρου».
Ας σημειωθεί λοιπόν:
1.Κατ’ αρχάς πρόκειται για μία αυθαίρετη ερμηνεία των προθέσεων του νομοθέτη ο οποίος εμφανίζεται 18 ολόκληρα χρόνια μετά το Πρ. Δ/γμα του 1985 να έρχεται το 2003 να «αποφύγει» «παρερμηνείες» και «καταστρατηγήσεις». Ποιές παρερμηνείες και ποιές καταστρατηγήσεις; Και γιατί άραγε περίμενε τόσο πολύ καιρό να διορθώσει τα κακώς κείμενα;
Στην πραγματικότητα ο νομοθέτης βάζει για πρώτη φορά έναν ουσιαστικό περιορισμό στην εκτός σχεδίου δόμηση θεσμοθετώντας την προϋπόθεση προσώπου μόνο σε γήπεδα που θα δημιουργηθούν μετά την 31η/12/2003- δηλαδή περιορίζει αισθητά την δυνατότητα κατατμήσεων.
2. Ας προσέξουμε πάλι όμως πως- όχι τυχαία- η 176/2023 δεν αναφέρεται στο συγκεκριμένο μήκος προσώπου (25μ.) που θεσμοθετείται το 2003. Και ας δούμε τυπογραφημένο το Πρ. Δ/γμα του 1985 όπως τροποποιήθηκε με τον νόμο του 2003. Έτσι θα εικονογραφηθεί και πιστοποιηθεί η σαθρότατη δομή της 176/2023 η οποία στηρίζεται μεταξύ άλλων αυθαιρεσιών στην απόκρυψη αντιφατικών στοιχείων όπως δύο διαφορετικά μήκη προσώπου (45μ. και 25μ.) τα οποία υποτίθεται (κατά την 176/2023) αφορούν στην ίδια περίπτωση!!
«α. Ελάχιστο εμβαδόν γηπέδου 4.000μ2 και πρόσωπο σε κοινόχρηστο δρόμο 25 μέτρα.
β. για γήπεδα που έχουν πρόσωπο σε Διεθνείς, Εθνικές, Δημοτικές και κοινοτικές ως και εγκαταλειμμένα τμήματά τους και σιδηροδρομικές γραμμές απαιτούνται:
Ελάχιστο πρόσωπο 45μ.
Ελάχιστο βάθος 50μ.
Ελάχιστο εμβαδόν 4.000μ2»
Να γιατί η 176/2023 δεν έχυσε περιττό μελάνι αναφέροντας τα δύο αυτά διαφορετικά μήκη προσώπου. Εάν τα ανέφερε θα έβγαζε μάτι η αντίφαση: Δύο διαφορετικές προϋποθέσεις μήκους προσώπου για μία περίπτωση γηπέδων.
3. Τέλος, ας σημειωθεί εδώ και κάτι ακόμα: Το β’ απαιτεί και συγκεκριμένο ελάχιστο βάθος: 50μ. Εάν λοιπόν δεχτούμε ότι κατά την ερμηνεία της 176/2023 τα α’ και β’ περιγράφουν και θεσμοθετούν προϋπόθεση της ίδιας περίπτωσης τότε όλα τα ακίνητα εκτός σχεδίου έχουν υποχρέωση όχι μόνον ελάχιστου προσώπου (25μ. ή 45μ.- εδώ υπάρχει το αναφερθέν πρωτύτερα βραχυκύκλωμα!) αλλά και ελάχιστου βάθους 50μ!
Γ) Εδώ φτάσαμε στο χειρότερο δηλαδή την προφανώς ηθελημένη απόκρυψη της μεταβατικής διάταξης του Νόμου 3212/2003 και συγκεκριμένα το άρθρο 23 παρ.3:
«Η περίπτωση α’ της παραγράφου 1 του άρθρου 1 του από 24/31-5-1985 προεδρικού διατάγματος, όπως αντικαθίσταται με την παρ.1 του άρθρου 10 του νόμου αυτού δεν ισχύει για γήπεδα που υφίστανται κατά την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού»
Είναι εντυπωσιακό ότι η σημερινή κυβέρνηση μόλις μερικά χρόνια πριν και συγκεκριμένα στις 3 Δεκεμβρίου 2020 δια στόματος του τότε υπουργού ΥΠΕΝ Κώστα Χατζηδάκη στην Βουλή αναφέρθηκε στην μεταβατική αυτή διάταξη- την οποία αποκρύπτει σήμερα η 176/2023- λέγοντας:
«Διότι σωστά επισημάνθηκε στην διαβούλευση ότι το κράτος, με έναν νόμο του ΠΑΣΟΚ το 2003, είχε δώσει την βεβαιότητα σε όλους τους ιδιοκτήτες πάνω από 4 στρέμματα ότι μπορούν να χτίζουν- το έγραφε ο νόμος- χωρίς να υπάρχει μέτωπο στο δρόμο. Επομένως χιλιάδες συμπολίτες μας είχαν ήδη αγοράσει τέτοια τεμάχια ή τα είχαν ήδη και είχαν την βεβαιότητα ότι μπορούν να προχωρήσουν μπροστά»!
Πουθενά στην απόφαση 176/2023 δεν αναφέρεται η μεταβατική αυτή διάταξη, η οποία αποδεικνύει ακριβώς ότι η απαίτηση προσώπου αφορά ΜΟΝΟΝ σε όσα γήπεδα δημιουργήθηκαν μετά την 31η/12/2003.

Η απόκρυψη της μεταβατικής αυτής διάταξης αποκτά σκανδαλώδη διάσταση όταν σημειωθεί και το εξής απίστευτο:
Ο ιδιοκτήτης της οικοδομικής άδειας στην Πάτμο και των αναθεωρήσεών της, την οποία ακύρωσε τελεσίδικα η απόφαση 176/2003 είχε προσφύγει στο ΣτΕ επιδιώκοντας την εξαφάνιση της απόφασης 369/2018 του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά, η οποία πρωτοδίκως είχε ακυρώσει την εν λόγω άδεια με μόνο σκεπτικό ότι η μεταβατική διάταξη του νόμου 32/12-2003 άρθρο 23, παρ. 3 (η οποία κατοχύρωνε περίτρανα την οικοδομική άδεια αφού το ακίνητο στην Πάτμο «υφίστατο» από το 1963) ήταν «αντισυνταγματική»!
Η απόφαση 176/2023 δεν σχολιάζει ούτε κρίνει καθόλου την πρωτόδικη απόφαση του Διοικ. Εφετ. Πειραιά εκτός από μία σεμνή αναφορά: «…και συνεπώς νομίμως αν και με διαφορετική αιτιολογία οι προβληθείσες οικοδομικές άδειες ακυρώθηκαν με την εκκαλούμενη απόφαση, απορρίφθηκαν δε όλοι οι αντίθετοι λόγοι εφέσεως».
-Με αυτόν τον …σεμνό τρόπο η 176/2023 αποφεύγει να αναφερθεί ρητά στην ουσία της απόφασης του Διοικ. Εφετ. Πειραιά, δηλαδή στην μεταβατική διάταξη.
-Γιατί; Διότι η μεταβατική διάταξη από μόνη της τινάζει στον αέρα τον – εξ αρχής – σαθρό ισχυρισμό της 176/2023 ότι δήθεν από το 1985 ο νόμος απαιτούσε πρόσωπο εν γένει στην εκτός σχεδίου δόμηση.
Μόνον έτσι, αποφεύγοντας – όπως ο διάβολος το λιβάνι- κάθε αναφορά στην μεταβατική διάταξη καταφέρνει(;) η 176/2023 να συσκοτίσει και να αποκρύψει την αλήθεια η οποία είναι ότι όλα τα εκτός σχεδίου γήπεδα – ανά την επικράτεια – τα οποία έχουν δημιουργηθεί («υφίστανται») πριν την 31η Δεκεμβρίου 2003 ΔΕΝ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΠΡΟΣΩΠΟ ΣΕ ΔΡΟΜΟ για να καταστούν δομήσιμα. (Εκτός βέβαια: 1)όσων εμπίπτουν στις περιπτώσεις του προαναφερθέντος περίφημου β´ του νόμου 1985 και
2) όσων εμπίπτουν σε ειδικές διατάξεις όπως συγκεκριμένες ΖΟΕ οι οποίες προβλέπουν ρητά την απαίτηση προσώπου.)
Συμπερασματικά:
-Τίθεται το ερώτημα: «Είναι δυνατόν οι πολίτες/ιδιοκτήτες στην Ελλάδα αλλά και όσοι ξένοι αποφασίσουν να επενδύσουν στην χώρα μας να είναι όλοι έρμαια μιας ανεξέλεγκτης δικαστικής εξουσίας;» Η απάντηση μας είναι: «Αν αυτό δυστυχώς συμβαίνει, τότε αυτή η δικαστική εξουσία θα μπορούσε μάλλον ακριβοδίκαια, να έχει την ονομασία Συμβούλιο του Ετσιθελισμού».
Ακόμα χειρότερα, απέναντι σε αποφάσεις τόσο τραγελαφικές και απολύτως άδικες όπως η 176/2023, η κυβέρνηση, παρόλη την νομοθετική εξουσία που της έχει δώσει η βούληση του Ελληνικού λαού, δείχνει να στέκεται – «μοιραία και άβουλη αντάμα» – μπροστά στο απαράδεκτο φαινόμενο της διαστρέβλωσης, απαξίωσης και απόπειρας ακύρωσης νόμων, που ψηφίζει η Βουλή των Ελλήνων – εδώ και 95 ολόκληρα χρόνια – τους οποίους μάλιστα, πρόσφατα επιβεβαίωσε δημοσίως υπουργός της.
Δημήτρης Κωνσταντινίδης