ΤΠΣ ΔΗΜΟΥ ΠΑΤΜΟΥ - ΔΗΜΟΥ ΛΕΙΨΩΝ - ΔΗΜΟΥ ΛΕΡΟΥ - ΔΗΜΟΥ ΑΓΑΘΟΝΗΣΙΟΥ - ΔΗΜΟΥ ΚΑΛΥΜΝΙΩΝ

Αναγκαιότητα ΤΠΣ- Εργαλείο ανάπτυξης και όχι κοινωνικής αποδιοργάνωσης - Εφικτές προτάσεις

Η Κάλυμνος τις τελευταίες δεκαετίες είχε την ατυχία να έχει τοπικούς άρχοντες, οι οποίοι κινούμενοι αταλάντευτα σε πελατειακές λογικές, ουδέποτε αξιολόγησαν την αναγκαιότητα ενός ευρύτερου πολεοδομικού σχεδιασμού για τον τόπο. Η εκπόνηση του ΤΠΣ με πρωτοβουλία της κυβέρνησης, μετά από χρόνια παλινωδιών μπορεί να μετατραπεί σε «ευκαιρία» για τον τόπο, καθώς αυτό το σχέδιο μπορεί να έχει την προοπτική ενός αναπτυξιακού εργαλείου, χωρίς να δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα από όσα ήδη υφίστανται και διογκώνονται!
Με άξονα το ισχύον θεσμικό πλαίσιο τις κοινωνικές ανάγκες, τη νησιωτικότητα και με προϋπόθεση την αναγνώριση του υφιστάμενου οδικού δικτύου εντός και εκτός των οικισμών, το οποίο σχεδόν σε ολόκληρο τον Δήμο δεν έχει προκύψει με τους νόμιμους τρόπους, τους οποίους προβλέπει η νομοθεσία με αποτέλεσμα κάθε ρύθμιση να καταλήγει σε πολεοδομική εμπλοκή, θεωρώ ότι είναι απολύτως αναγκαία αλλά και εφικτά ΚΑΤ ΕΛΑΧΙΣΤΟΝ τα εξής :
• Επαναβεβαίωση ορίων υφισταμένων οικισμών - προστασία Ιδιοκτησίας: Ολοι οι οικισμοί του νησιού έχουν μέχρι σήμερα όρια τα οποία καθορίστηκαν με απόφαση νομάρχη τη δεκαετία του 1980. Ζητάμε την επανέγκριση των υφιστάμενων ορίων ή αναοριοθέτηση των οικισμών ( άρθρο 5 § 4 Π.Δ.11.4.2025 ΦΕΚ 194Δ 15.4.2025 «ταυτοποίηση του εγκεκριμένου με προγενέστερη πράξη άλλου διοικητικού οργάνου ορίου του οικισμού» ώστε να μην δημιουργηθεί κοινωνική αναστάτωση και να διαταραχθεί η κοινωνική συνοχή. Κατά την οριοθέτηση, να ληφθούν υπόψιν τα γεωτεμάχια του κτηματολογίου, ειδικώς σε όσα έχουν συσταθεί κάθετες ιδιοκτησίες, ώστε να μην τέμνονται από το όριο του οικισμού και δημιουργηθούν ιδιοκτησιακά ζητήματα.
• Διατήρηση της αρτιότητας στα 4.000 τ.μ.:
Εμμένουμε στη διατήρηση της αρτιότητας των αγροτεμαχίων στα 4 στρέμματα για κατοικία, καθώς αυτή η επιφάνεια αποτελεί το στατιστικό μέσο όρο της συντριπτικής πλειοψηφίας των εκτός σχεδίου ιδιοκτησιών και τυχόν αύξηση στα 6.000 τ.μ. θα τα καθιστούσε μη άρτια Σύμφωνα και με τους δείκτες που παρουσιάστηκαν από τους μελετητές και τον βαθμό αστικοποίησης, μόνο το 1,29% των εκτός σχεδίου εκτάσεων έχουν δομηθεί, με όριο το 10%. Ακόμα και να δομηθούν όλα τα υπολειπόμενα άρτια και οικοδομήσιμα γήπεδα, εκτιμάται πως το ποσοστό αυτό δεν πρόκειται να ξεπεράσει ούτε το 2%. Θα πρέπει ληφθούν υπ’ όψιν επίσης το υψηλό ποσοστό των δασικών εκτάσεων που υπάρχουν στον Δήμο Καλυμνίων και οι περιορισμένες αναγνωρισμένες οδοί (κυρίως το επαρχιακό δίκτυο), καθώς μονάχα πολύ μικρές και συγκεκριμένες εκτάσεις είναι σήμερα άρτιες και οικοδομήσιμες – ποσοστό το οποίο θα εκμηδενιστεί με οποιαδήποτε αλλαγή στο όριο αρτιότητας.
• Μείωση της μέγιστης επιτρεπόμενης δόμησης στα 150 τ.μ. για κατοικία (από 186 τ.μ.), ώστε να περιοριστεί το περιβαλλοντικό αποτύπωμα χωρίς να καταργηθεί το δικαίωμα δόμησης.
• Παραλιακοί οικισμοί - Γραμμή δόμησης Η θεσμοθέτηση της γραμμής δόμησης σε απόσταση 60 μέτρων από τη γραμμή αιγιαλού με το Π.Δ. 29.8.1980 ΦΕΚ 694 8.12.1980 «Περί χαρακτηρισμού ως παραδοσιακών των οικισμών του Δήμου Καλυμνίων και καθορισμού ειδικών όρων και περιορισμών δομήσεως εις αυτούς και στις εκτός αυτών περιοχές» η οποία δεν προέκυψε από πολεοδομική ανάλυση και μελέτη και δεν έχει ανάλογο προηγούμενο σε κανένα παραδοσιακό οικισμό της χώρας κρίνεται γεωμορφολογικά άδικη. Προτείνεται εναρμόνιση των παραλιακών οικισμών της Καλύμνου με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 13 του Π.Δ.11.4.2025 ΦΕΚ 194Δ 15.4.2025 και θέσπιση της γραμμής δόμησης στα 15 μέτρα ή αποδοχή της ήδη νόμιμα διαμορφωμένης γραμμής δόμησης. Οι μικρές σε επιφάνεια ιδιοκτησίες, οι οποίες χαρακτηρίζουν όλο τον Δήμο Καλύμνου και βρίσκονται στους παραλιακούς οικισμούς, με την εφαρμογή της συγκεκριμένης διάταξης έχουν καταστεί αδόμητες, ακόμα ακόμα και όταν αυτές βρίσκονται μέσα στο συνεκτικό, προϋφιστάμενο του 1923 τμήμα των οικισμών. Η νόμιμα υφιστάμενη πυκνή δόμηση έχει ήδη διαμορφώσει έναν οικιστικό ιστό, ο οποίος δεν μπορεί να αγνοηθεί, χωρίς να προκληθεί πλήρης απαξίωση των παραλιακών ακινήτων και όταν λόγω του έντονου ανάγλυφου και των μεγάλων κλίσεων του εδάφους ( συχνά άνω του 25%) δεν υπάρχει εναλλακτική λύση για αναζήτηση αξιοποιήσιμων οικοπέδων εντός οικισμού προς την ενδοχώρα.
• Δόμηση εντός των οικισμών Υιοθέτηση των παρεκκλίσεων της παραγράφου 2 του άρθρου 9 του Π.Δ.11.4.2025 ΦΕΚ 194Δ 15.4.2025 για τα οικόπεδα σε όλους τους οικισμούς της Καλύμνου με το ίδιο αιτιολογικό του διατάγματος, δηλαδή « βάσει της φυσιογνωμίας, των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών κι της μορφής των οικοπέδων του οικισμού, ως και της από μακρού χρόνου διαμορφωμένης κατάστασης για την εξασφάλιση ακώλυτης πρόσβασης στο ακίνητο»
• Μορφολογικά Στοιχεία - Κουφώματα: Στο πλαίσιο του άρθρου 15 του Π.Δ.11.4.2025 ΦΕΚ 194Δ 15.4.2025 σύμφωνα με το οποίο δίνεται η δυνατότητα καθορισμού ειδικών όρων και περιορισμών δόμησης, οι οποίοι αφορούν όλες τις κατηγορίες των οικισμών και δεδομένου ότι οι οικισμοί της Καλύμνου εκτός του συνεκτικού τμήματος τους, ιστορικού κέντρου της Πόθιας κλπ δε μπορούν να θεωρηθούν εν συνόλω «αξιόλογοι», ζητάμε να προβλεφθεί στο διάταγμα της οριοθέτησης των οικισμών η απόκλιση από τα μορφολογικά χαρακτηριστικά μετά από έγκριση του οικείου Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής κατ’ εφαρμογή του άρθρου7 της παρ.1 περ ε του Ν. 4495/2017 ( Α 167). Με τον τρόπο αυτό θα έχει τροποποιηθεί η απαίτηση του Άρθ. 3 παρ. 5 του Π.Δ. 29.8.1980 ΦΕΚ 694 8.12.1980 «Περί χαρακτηρισμού ως παραδοσιακών των οικισμών του Δήμου Καλυμνίων και καθορισμού ειδικών όρων και περιορισμών δομήσεως εις αυτούς και στις εκτός αυτών περιοχές», ώστε να επιτρέπονται τα σύγχρονα υλικά (αλουμίνιο/μέταλλο) τα οποία καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες κάθε κατασκευής με την προϋπόθεση ότι αισθητικά προσομοιάζουν στα παραδοσιακά ξύλινα πρότυπα και ακολουθούν συγκεκριμένη χρωματική παλέτα (RAL).
• Χρήσεις Γης
• Θεσμοθέτηση αδόμητης ζώνης προστασίας φυσικού περιβάλλοντος και τοποσήμων : Ζητείται η θεσμοθέτηση αδόμητης ζώνης κάτω από τα αναρριχητικά πεδία για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος το οποίο αποτελεί τον κυρίαρχο παράγοντα καθιέρωσης της Καλύμνου ως εναλλακτικού τουριστικού προορισμού, λόγω της αναρρίχησης η οποία στηρίζει την τοπική οικονομία σχεδόν καθ όλη τη διάρκεια του χρόνου.
• Θεσμοθέτηση περιοικιστικής ζώνης όπως αυτή προτείνεται με το στοιχείο ΠΕΧ1 στο εναλλακτικό σενάριο 2 για το Δήμο Καλυμνίων
• Θεσμοθέτηση ζώνης ήπιας τουριστικής ανάπτυξης και αναψυχής με διεύρυνση της προτεινόμενης με το στοιχείο ΠΕΧ3 στο εναλλακτικό σενάριο 2 για το Δήμο Καλυμνίων και επέκταση της στην περιοχή μεταξύ των οικισμών Αργινώντων και Σκαλιών