Ο Δήμος Κορδελιού – Ευόσμου ανήκει στην Περιφέρεια Κεντρικής Θεσσαλονίκης, στην Περιφερειακή  Ενότητα Θεσσαλονίκης και προήλθε από τη συνένωση των Δήμων Ελευθερίου-Κορδελιού και Ευόσμου.  

Βρίσκεται στη βορειοδυτική πλευρά του Πολεοδομικού Συγκροτήματος της Θεσσαλονίκης, σε απόσταση 5  χλμ. από το κέντρο της πόλης, και εντάσσεται πάνω στη διαδρομή του μεγάλου οδικού άξονα της  Μοναστηρίου – Εγνατίας οδού και της παράλληλης ζώνης των σιδηροδρομικών γραμμών που εισέρχονται  στην πόλη από τα δυτικά, στο σημείο συμβολής τους με την Εσωτερική Περιφερειακή. Εγγύς των ορίων  του Δήμου είναι η δυτική είσοδος της Θεσσαλονίκης, ενώ διέρχονται απ' αυτόν οι προαναφερόμενες  βασικές αρτηρίες - οδικοί άξονες: οδός Μοναστηρίου, (εσωτερική) Περιφερειακή Οδός και Εγνατία Οδός. 

Βόρεια συνορεύει με το Δήμο Ωραιοκάστρου, Νότια με τον Δ. Αμπελοκήπων Μενεμένης, δυτικά με το  Βιομηχανικό Συγκρότημα των Διαβατών και εκτάσεις του πρώην Δ. Εχεδώρου, νυν Δήμου Δέλτα, και  Ανατολικά με το Δήμο Παύλου Μελά.  

Ο Δήμος αποτελείται από δύο Δημοτικές Ενότητες, τη Δημοτική Ενότητα Ευόσμου (Άνω Εύοσμος, Κάτω  Εύοσμος, Νέος Κουλκουτζάς/Ευαγγελισμός, Άγιος Κοσμάς, Κάτω Ηλιούπολη, Νέα Πολιτεία, Άνω Νέα  Πολιτεία) που είναι η έδρα του νέου Δήμου και τη Δημοτική Ενότητα Ελευθερίου Κορδελιού (Άνω Κορδελιό,  Νέο Κορδελιό, Ελευθέρια, Σταθμός, Αγ.Ειρήνη, Διαλογή).  

Η συνολική επιφάνεια του Δήμου Κορδελιού Ευόσμου, μετά τις τελευταίες διοικητικές μεταβολές, ανέρχεται  περίπου στα 14.000 στρέμματα ενώ διαθέτει περιοχή ΕΜΟ (Εγκαταστάσεις μη Οχλούσες), περιοχή που  υπόκειται στην Οδηγία SEVESO της Ε.Ε. καθώς επίσης στα διοικητικά του όρια βρίσκονται δύο  στρατόπεδα. Ο Δήμος αποτελεί κέντρο αναφοράς τόσο για τη Δυτική Θεσσαλονίκη όσο και για το Π.Σ. Θεσσαλονίκης  καθώς υποστηρίζει ή/και φιλοξενεί εντός των διοικητικών του ορίων Δομές που παρέχουν υπηρεσίες  υπερτοπικής εμβέλειας.

Πίνακας: Δημοτικές/Τοπικές Κοινότητες και οικισμοί των Δ.Ε Ευόσμου, Ελευθερίου - Κορδελιού του Δήμου Κορδελιού - Ευόσμου

●       Ο πληθυσμός του Δήμου Κορδελιού-Ευόσμου, σύμφωνα με την τελευταία επίσημη απογραφή (2011) που  διενήργησε η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), ανέρχεται στους 101.753 κατοίκους (Εύοσμος 74.686,  Ελευθέριο-Κορδελιό 27.067), με τους άντρες να αντιπροσωπεύουν το 48,88% και τις γυναίκες το 51,15%.

●       Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Δήμος Κορδελιού – Ευόσμου παρουσιάζει αύξηση του πληθυσμού στην  τελευταία απογραφή (περίπου κατά 24.500 κατοίκους) γεγονός που τον κατατάσσει 2ο μεταξύ των Δήμων  της χώρας με τη μεγαλύτερη πληθυσμιακή ανάπτυξη από το 2001 έως το 2011 και 2ο σε πληθυσμό μεταξύ των δήμων της Βορείου Ελλάδος (Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας & Περιφέρεια Ανατολικής  Μακεδονίας-Θράκης). 

●       Η μέση ηλικία στον Δήμο ανέρχεται στα 35,9 έτη (με τον εθνικό μέσο όρο να είναι στα 41,9 έτη), επίσης  γεγονός που τον κατατάσσει 2ο μεταξύ των Δήμων της χώρας με το νεότερο πληθυσμό.  

●       Η πληθυσμιακή αύξηση της τελευταίας δεκαετίας είχε σαν αποτέλεσμα τη μικρή άνοδο (σε σχέση με την  απογραφή του 2001) της μέσης ηλικίας, του δείκτη γήρανσης και αντίστοιχα του δείκτη εξάρτησης των  ηλικιωμένων με μικρή πτώση του ποσοστού του πληθυσμού μεταξύ 0-14, ενώ ο δείκτης αντικατάστασης για το 2011 βάσει των μεγεθών της απογραφής εκτιμάται σε 240,1%. 

●       Η πληθυσμιακή μεταβολή κατά τη δεκαετία 1991 – 2001 παρουσιάζεται ιδιαίτερα αυξημένη για  τον πρώην Δήμο Ευόσμου που σχεδόν διπλασιάζει τον πληθυσμό του (αύξηση κατά 82,59%),  λόγω επίλυσης χρόνιων πολεοδομικών προβλημάτων και στη διάθεση προς δόμηση των  εντάξεων. Την ίδια περίοδο ο πρώην Δήμος Ελ.Κορδελιού διατηρεί τα ποσοστά του αύξησης στα  υψηλά επίσης επίπεδα των προηγούμενων δεκαετιών (32,36%). 

●       Η πληθυσμιακή μεταβολή κατά τη δεκαετία 2001-2011 παρουσιάζεται εξίσου αυξημένη (35,72%),  ενδεικτική των τάσεων ανάπτυξης που επικρατούν στην περιοχή.  

●       Ο Δήμος Κορδελιού Ευόσμου κατά την πρόσφατη περίοδο (1981-2011) εμφανίζει εντονότατη πληθυσμιακή ανάπτυξη και καθίσταται ένας από τους σημαντικότερους πόλους έλξης νέου  πληθυσμού.  

●       Η αύξηση του πληθυσμού (περίπου κατά 24.000) στην τελευταία απογραφή το 2011 τον  κατατάσσει 2ο μεταξύ των Δήμων της χώρας με τη μεγαλύτερη πληθυσμιακή ανάπτυξη από  το 2001 έως το 2011, 2ο σε πληθυσμό μεταξύ των δήμων της Βορείου Ελλάδος (Περιφέρεια  Κεντρικής Μακεδονίας & Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης) καθώς και 16ο σε μέγεθος  επί του συνόλου των δήμων (325) της Επικράτειας. 

●       Από την απογραφή του 2011 προκύπτει ότι η παροχή υπηρεσιών-πωλήσεις (10.444), οι επαγγελματίες  (4.805), καθώς και οι εξειδικευμένοι τεχνίτες (5.504) και χρήστες μηχανημάτων (3.835) εξακολουθούν να  αποτελούν τις βασικές οικονομικές ασχολίες των κατοίκων. Ορισμένοι όμως από τους παραπάνω κλάδους  είτε έχουν πληγεί είτε έχουν πλήρως διακοπεί (λ.χ.

βιοτεχνίες, οικοδομές), με αποτέλεσμα να αυξηθεί  κατακόρυφα η ανεργία.

Πίνακας: Πληθυσμιακή εξέλιξη των Δ.Ε Ευόσμου, Ελευθερίου - Κορδελιού του Δήμου Κορδελιού – Ευόσμου 1991-2001-2011 (πηγή: ΕΛ.ΣΤΑΤ.)

Σύμφωνα με τον ν.3937/2011 (ΦΕΚ 60/Α/31-3-2011) Αρθ. 5, ως σημαντικά στοιχεία φυσικού περιβάλλοντος (οικοτόπων και ειδών) είναι οι περιοχές Natura, τα Καταφύγια Άγριας Ζωής (ΚΑΖ), τα Εθνικά Πάρκα, οι Εθνικοί Δρυμοί κ.λπ. Στην περιοχή μελέτης μας δεν εντοπίζονται τα παραπάνω.

Κάποια σημεία που προκύπτουν από το «ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΗΜΟΥ ΚΟΡΔΕΛΙΟΥ ΕΥΟΣΜΟΥ 20162019, για το φυσικό περιβάλλον του Δήμου είναι τα παρακάτω:

●       Ο Δήμος Κορδελιού - Ευόσμου χαρακτηρίζεται ως μία από τις πιο πυκνοκατοικημένες περιοχές της Δυτικής  Θεσσαλονίκης, με περιορισμένο και διάσπαρτο αστικό και περιαστικό πράσινο και με περιορισμένους  διαθέσιμους χώρους για ανάπτυξη νέων πνευμόνων πρασίνου. Η γειτνίαση δε του Δήμου με τη  Βιομηχανική Ζώνη κάνει επιτακτικότερη την ανάγκη να αυξηθεί το πράσινο σε όλη του την έκταση.  

●       Σήμερα η έκταση των χώρων πρασίνου ανέρχεται σε 165 στρέμματα περίπου κατανεμημένων ως εξής:   260 χώροι πρασίνου καθώς και συστάδες θάμνων και δέντρα ή χλοοτάπητας σε 70 παιδικές χαρές.  Στους αναφερόμενους αυτούς χώρους υπάρχουν περίπου 6.329 δένδρα και 28.580 θάμνοι. 10.548 δέντρα σε πεζοδρόμια οδών και αδιαμόρφωτους χώρους. 

●       Ωστόσο, σύμφωνα με τη μελέτη πρότασης Τροποποίησης του ΓΠΣ (2012) του Δήμου, ο συνολικός δείκτης  πρασίνου, που ανέρχεται στα 3,58 τ.µ. / κάτοικο στη Δ.Ε. Ευόσμου (με βάση μέτρησης τον πληθυσμό  του 2008) αν και ικανοποιητικός για τα Ελληνικά δεδομένα, απέχει σημαντικά από αντίστοιχους δείκτες  Ευρωπαϊκών χωρών µε παρόμοια πληθυσμιακά μεγέθη. Αξίζει να σημειωθεί ότι το Διεθνώς παραδεκτό  κατώτατο όριο (2005) ανέρχεται στα 10τ.μ./κάτοικο ενώ σύμφωνα με τα σταθερότυπα του ΥΠΕΧΩΔΕ το  όριο για την Ελλάδα ανέρχεται στο μέγεθος των 5,5 τ.μ./κάτοικο. Επιπλέον, για τη Δ.Ε. Ευόσμου, αν  συνυπολογίσουµε το γεγονός της ραγδαίας αύξησης του Πληθυσμού τότε ο πραγματικός δείκτης ίσως έχει  ακόµη χαµηλότερη τιµή. Επιπροσθέτως ο Δείκτης Αστικού Πρασίνου είναι ακόμη πιο χαμηλός για τις  περισσότερες Π.Ε. (2,4,5,6,8,9,10,11 & ΕΜΟ) που βρίσκονται στον πυρήνα του αστικού ιστού και  κυμαίνεται από 0,87-1,96.

●       Αντίστοιχα οι μετρήσεις για τη Δ.Ε. Ελ.Κορδελιού, σύμφωνα με την έρευνα (2006) του Οργανισμού  Ρυθμιστικού, ακόμη και με την αξιοποίηση όλων των χώρων που έχουν χαρακτηριστεί ως  χώροι πρασίνου, το ποσοστό πρασίνου που αναλογεί ανά κάτοικο είναι το μικρότερο όλου του  Πολεοδομικού Συγκροτήματος και προσδιορίζεται στα 0,83τ.μ. Στη σχετική μελέτη τροποποίησης του ΓΠΣ  (2012) του Δήμου αναφέρεται ότι το τελικό σταθερότυπο των διαθέσιμων ελεύθερων χώρων για τον  πληθυσμό της Δ.Ε. Ελ.Κορδελιού θα μπορούσε να ανέλθει στα 3,0 τμ/ κάτοικο από την αξιοποίηση του  ήμισυ των περίπου 60 στρ. χώρων πρασίνου του χώρου του τέως στρ. Ζιάκα (2,0 τμ./κάτοικο). 

●       Το έλλειμμα του πρασίνου υποβαθμίζει την ποιότητα ζωής και δημιουργεί ανισότητες, ενδεχόμενες  επιπτώσεις υγείας ενώ, σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες όπως η ιδιαίτερα αυξημένη παραγωγή  ανθρωπογενούς θερμότητας, συμβάλλει στην επιδείνωση του μικροκλίματος.

Παρουσίαση Εναλλακτικών Σεναρίων: https://www.youtube.com/watch?v=o1sZLxJDDWU