Δήμος Αγαθονησίου

Το Αγαθονήσι αποτελεί το βορειότερο νησί του συμπλέγματος των Δωδεκανήσων. Βρίσκεται νότια της Σάμου και βορειοανατολικά των Λειψών και απέχει μόλις 8 ναυτικά μίλια από τις ακτές της Τουρκίας. Ως προς τη μορφολογία του, είναι λοφώδες και ημιορεινό και χαρακτηρίζεται από βραχώδεις απόκρημνες πλαγιές. Στο νότιο τμήμα βρίσκεται το λιμάνι του νησιού, που αποτελεί έναν φυσικό κόλπο, ο οποίος μοιάζει να χωρίσει το νησί σε δυο μέρη.

Δήμος Πάτμου

Η Πάτμος βρίσκεται μεταξύ της Λέρου και της Ικαρίας και καταλαμβάνει το βορειοανατολικό άκρο του συμπλέγματος της Δωδεκανήσου. 

Η Πάτμος είναι ένα επίμηκες νησί με το μεγαλύτερο του μέρος να καταλαμβάνεται από βραχώδεις και άγονες εκτάσεις. Αποτελείται από τρία τμήματα συνδεόμενα μεταξύ τους από δύο ισθμούς, έναν στο μέσο του νησιού και έναν στο νότιο άκρο. Το συνολικό μήκος της ακτογραμμής είναι 72 χλμ, η οποία είναι πολυσχιδής με πλήθος ακρωτηρίων.

Δήμος Λειψών

Ο Δήμος Λειψών αποτελείται από συστάδα νησιών που βρίσκονται βόρεια της Λέρου και ανατολικά της Πάτμου. Το μεγαλύτερο και μόνο κατοικημένο νησί είναι οι Λειψοί (ή Λειψώ), από το οποίο και προέρχεται το όνομα της συστάδας αυτής. 

Το νησί αποτελείται από δύο όγκους ξηράς που ενώνονται με στενό λαιμό πλάτους 400 μέτρων. Πρόκειται για ένα νησί πετρώδες, με ελάχιστη βλάστηση και χαμηλούς λόφους.

Δήμος Καλυμνίων

Ο Δήμος Καλυμνίων βρίσκεται ανάμεσα στο Ικάριο και το Καρπάθιο πέλαγος, νότια της Λέρου και απέχει από τις κοντινότερες τουρκικές ακτές μόλις 14 ναυτικά μίλια. Το μεγαλύτερο νησί είναι η Κάλυμνος, ενώ  μικρότερα κατοικημένα νησιά είναι η Ψέριμος και η Τέλενδος.

Η Κάλυμνος αποτελεί ένα βραχώδες νησί, που στο βόρειο τμήμα της εκτείνεται μια ακατοίκητη λωρίδα γης, ενώ στο κεντρικό και νότιο αναπτύσσονται οι οικισμοί της. Στην ενδοχώρα του νησιού υπάρχουν  δυο ορεινοί όγκοι με την ψηλότερη κορυφή του Προφήτη Ηλία να φτάνει τα 760μ., ενώ κυριότερη πεδινή έκταση είναι η πεδιάδα του Βαθέως. Η ακτογραμμή του νησιού έχει μήκος 105 χλμ, και αποτελείται από απότομες βραχώδεις ακτές, όρμους και ακρωτήρια.

Δήμος Λέρου

Ο Δήμος Λέρου βρίσκεται μεταξύ των νησιών Καλύμνου, Πάτμου και Λειψών και απέχει μόλις 7 ναυτικά μίλια  από τις τουρκικές ακτές. 

Το μεγαλύτερο κατοικημένο νησί είναι η Λέρος. Η Λέρος είναι ένα λοφώδες νησί με θαμνώδη βλάστηση και πεδινές εκτάσεις ανάμεσα στα υψώματα. Χαρακτηριστικό του νησιού είναι οι βαθείς, προστατευόμενοι όρμοι.

Πίνακας: Οικισμοί των Δήμων Αγαθονησίου, Καλυμνίων, Λειψών, Λέρου και Πάτμου

Για το σύνολο των μελετώμενων Δήμων έχει γίνει κατά τόπους καθορισμός της γραμμής αιγιαλού και παραλίας, κυρίως στις παραλιακές περιοχές που παρατηρείται οικιστική ανάπτυξη. 

Δήμος Αγαθονησίου

●       Ο πληθυσμός του Δήμου Αγαθονησίου ανέρχεται σε 185 κατοίκους (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 2011).

●       Ο μόνιμος πληθυσμός συγκεντρώνεται στους δυο οικισμούς του νησιού, Μεγάλο Χωριό και Μικρό Χωριό.

●       Ο πληθυσμός του νησιού τα τελευταία 20 χρόνια (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 1991-2011) έχει γνωρίσει σημαντική αύξηση.

●       Το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού απασχολείται στον πρωτογενή τομέα δηλαδή την γεωργία, την κτηνοτροφία και την αλιεία. Σημαντική είναι και η υδατοκαλλιεργητική δραστηριότητα που αναπτύσσεται στο βορειοανατολικό τμήμα του νησιού μεταξύ του όρμου Καθολικό και της νησίδας Νερονήσι.

Δήμος Πάτμου

●       Ο πληθυσμός του Δήμου Πάτμου ανέρχεται σε 3.047 κατοίκους (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 2011).

●       Εκτός της Πάτμου, κατοικούνται τα νησιά Αρκοί και Μάραθος.

●       Σχεδόν το 60% των μόνιμων κατοίκων της Πάτμου συγκεντρώνονται στον οικισμό Σκάλα, στο κεντρικό τμήμα του νησιού.  

●       Ο πληθυσμός του νησιού της Πάτμου την τελευταία 20ετία παρουσιάζει αύξηση της τάξεως του 30% (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 1991-2011)

●       Το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού απασχολείται στον τριτογενή τομέα. Το γεγονός αυτό οφείλεται αφενός στη σημαντική τουριστική ανάπτυξη των Δωδεκανήσων και στο γεγονός ότι οι εκτεταμένες άγονες εκτάσεις περιορίζουν την ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα.

Δήμος Καλυμνίων

●       Ο πληθυσμός του Δήμου Καλυμνίων ανέρχεται σε 16.179 κατοίκους (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 2011).

●       Το μεγαλύτερο ποσοστό (80%) του πληθυσμού συγκεντρώνεται στον οικισμό ης Καλύμνου.

●       Ο πληθυσμός της Καλύμνου την τελευταία 20ετία παρουσίασε μικρή αύξηση της τάξεως του 4,5% (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 1991-2011).

●       Η οικονομία του νησιού στηρίζεται κυρίως στον τριτογενή τομέα, με σημαντική συμμετοχή του δευτερογενούς και μικρότερη του πρωτογενούς.

●       Σημαντική δραστηριότητα που αναπτύσσεται στην Κάλυμνο είναι η αλιεία του σφουγγαριού.

Δήμος Λέρου

●       Ο πληθυσμός του Δήμου Λέρου ανέρχεται σε 7.917 κατοίκους (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 2011).

●       Το μεγαλύτερο ποσοστό (56%) του πληθυσμού μοιράζεται μεταξύ των οικισμών Αγία Μαρίνα και Λακκί.

●       Ο πληθυσμός της Λέρου την τελευταία 20ετία παρουσίασε μικρή μείωση της τάξεως του 2% (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 1991-2011).

●       Η οικονομία του νησιού στηρίζεται κυρίως στον τριτογενή τομέα και συγκεκριμένα στον τουρισμό και το εμπόριο.  

Δήμος Λειψών

●       Ο πληθυσμός του Δήμου Λειψών ανέρχεται σε 790 κατοίκους (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 2011).

●       Το σύνολο του πληθυσμού κατοικεί στον οικισμό των Λειψών.

●       Ο πληθυσμός του νησιού της Πάτμου την τελευταία 20ετία παρουσιάζει αύξηση της τάξεως του 30% (απογραφή ΕΛ.ΣΤΑΤ. 1991-2011).

●       Το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού απασχολείται στον τριτογενή τομέα, ως αποτέλεσμα της ανάπτυξης του τουρισμού τα τελευταία χρόνια.

Σύμφωνα με τον ν.3937/2011 (ΦΕΚ 60/Α/31-3-2011) Αρθ. 5, ως σημαντικά στοιχεία φυσικού περιβάλλοντος (οικοτόπων και ειδών) είναι οι περιοχές Natura, τα Καταφύγια Άγριας Ζωής (ΚΑΖ), τα Εθνικά Πάρκα, οι Εθνικοί Δρυμοί κ.λπ.

Δήμος Αγαθονησίου

Στο Δήμο Αγαθονησίου εντοπίζονται τα εξής σημαντικά στοιχεία φυσικού περιβάλλοντος:

●   Δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000: Νήσος Αγαθονησίου και νησίδες: Πίττα, Κατσαγάνι, Νερονήσι, Στρογγυλή (GR4210015), Αρκοί, Λειψοί, Αγαθονήσι και βραχονησίδες (GR4210010). Φορέας Διαχείρισης: Φορέας Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Δωδεκανήσου 

●  Καταφύγια Άγριας Ζωής: Ίδρυση μονίμου καταφυγίου άγριας ζωής στις περιοχές νήσων Αρμαθιά και Μακρονήσι Κάσου, …, Κουνέλι, Γλάρος, Ψαθονήσι και Νερά του Αγαθονησίου Νομού Δωδεκανήσου Περ. Ν. Αιγαίου (ΦΕΚ 1149/Β/2002)

●   Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά (ΣΠΠ): Νησιά και νησίδες βορείων Δωδεκανήσων (GR160)

Δήμος Πάτμου

Στο Δήμο Πάτμου εντοπίζονται τα εξής σημαντικά στοιχεία φυσικού περιβάλλοντος:

●   Δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000: Θαλάσσια περιοχή Νότιας Πάτμου (GR4210033). Φορέας Διαχείρισης: Φορέας Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Δωδεκανήσου

●Καταφύγια Άγριας Ζωής: Νησίδες Αρκοί, Μαράθοι & βραχονησίδες Άνυδρο, Πετροκάραβο (ΦΕΚ 1417/Β/2004), Νησίδες Αρμαθιά, Μακρονήσι…κλπ. (ΦΕΚ 1149/Β/2002), Νησίδες Χόνδρος, Μαρμαράς, ….κλπ. (ΦΕΚ 1149/Β/2002)

● Μικροί νησιωτικοί υγρότοποι: Αλυκή Διακόφτι, Αλυκή Ψιλής Άμμου, Ελιά, Αλυκή Γροίκου (Πέτρας) , Λίμνη Παναγίας Γεράνου (ΦΕΚ 229/ΑΑΠ/2012)

●    Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά (ΣΠΠ): Νήσος Πάτμος και νησίδες (GR161) 

Δήμος Λειψών

Στο Δήμο Λειψών εντοπίζονται τα εξής σημαντικά στοιχεία φυσικού περιβάλλοντος:

● Δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000: Αρκοί, Λειψοί, Αγαθονήσι και βραχονησίδες (GR4210010), Νησίδες Βορείων Δωδεκανήσων και θαλάσσια περιοχή (GR4210034). Φορέας Διαχείρισης: Φορέας Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Δωδεκανήσου

●   Καταφύγια Άγριας Ζωής: Νησίδες Αρμαθιά, Μακρονήσι Κάσου…κλπ. (ΦΕΚ 1149/Β/2002)

●  Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά (ΣΠΠ): Νησιά και νησίδες βορείων Δωδεκανήσων (GR160)

Δήμος Καλυμνίων

Στο Δήμο Καλυμνίων εντοπίζονται τα εξής σημαντικά στοιχεία φυσικού περιβάλλοντος:

●   Δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000: Νησίδες Καλύμνου: Επάνω Νερά, Σαρή, Τέλενδος και θαλάσσια περιοχή (GR4210019), Αρκοί, Λειψοί, Αγαθονήσι και βραχονησίδες (GR4210010). Φορέας Διαχείρισης: Φορέας Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Δωδεκανήσου

●   Καταφύγια Άγριας Ζωής: Τέλενδος (ΦΕΚ 617/Β/1978), Αγ. Πάντες (ΦΕΚ 622/Β/1978), Πηγή Βουτσάνι – Τσελεμεντές-Χαλί–Κατσούνι (ΦΕΚ 922/Β/2004), Νησίδες Χόνδρος, Μαρμαράς, ….κλπ. (ΦΕΚ 1149/Β/2002)

●    Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά (ΣΠΠ):  Νήσοι Κάλυμνος, Τέλενδος, Καλόλιμνος και νησίδες (GR162)

Δήμος Λέρου

Στο Δήμο Λέρου εντοπίζονται τα εξής σημαντικά στοιχεία φυσικού περιβάλλοντος:

●    Δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000: Νησίδες Βορείων Δωδεκανήσων και θαλάσσια περιοχή (GR4210034). Φορέας Διαχείρισης: Φορέας Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Δωδεκανήσου

●     Καταφύγια Άγριας Ζωής: Νησίδες Αρμαθιά, Μακρονήσι κλπ. (ΦΕΚ      1149/Β/2002), Ερημονησίδα Αρχάγγελος, Σκουρνού-Παρθένη (ΦΕΚ 1289/Β/2002), Κάστρο Απεττίκι, Κουλούκι - Μερικιά-Φυτώριο & Διαπόρι (ΦΕΚ 1289Β/2002), Τσίγκουνα Ξηροκάμπου (ΦΕΚ 1445/Β/2004), Σκουμπάρδος Ξηροκάμπου (ΦΕΚ 1417/Β/2004)

●    Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά (ΣΠΠ):  Νησιά και νησίδες βορείων Δωδεκανήσων (GR160)

●  Μικροί νησιωτικοί υγρότοποι: Έλος Γούρνας Λέρου, Έλος Αγ. Κιουράς ή Πρθενίου Λέρου (ΦΕΚ 229/ΑΑΠ/2012)